Giữa nhịp sống hiện đại của Ottawa, Chợ ByWard vẫn giữ nguyên sức hút như một biểu tượng văn hóa hơn 190 năm tuổi. Từ những quầy nông sản tươi ngon, cửa hàng thủ công mỹ nghệ đến các quán cafe, nhà hàng và nghệ sĩ đường phố, nơi đây mang đến bức tranh sống động về đời sống và bản sắc của thủ đô Canada.
Giữa lòng Ottawa – thủ đô thanh bình của Canada – có một nơi mà chỉ cần đặt chân đến, du khách sẽ lập tức cảm nhận được nhịp đập của thành phố. Đó là Chợ ByWard (ByWard Market), khu chợ công cộng lâu đời bậc nhất Canada và cũng là một trong những khu chợ lịch sử nổi tiếng nhất khu vực Bắc Mỹ. Không đơn thuần là nơi mua bán nông sản hay thực phẩm địa phương, ByWard là điểm giao thoa giữa lịch sử, kiến trúc, nghệ thuật, ẩm thực và đời sống cộng đồng. Trải qua gần hai thế kỷ, khu chợ vẫn luôn giữ vai trò là “phòng khách” của Ottawa – nơi người dân gặp gỡ, giao lưu và nơi hàng triệu khách mỗi năm tìm đến để khám phá vẻ đẹp rất riêng của thủ đô Canada.
Được thành lập vào năm 1826, Chợ ByWard gắn liền với tên tuổi của Đại tá John By, kỹ sư quân đội Hoàng gia Anh được giao nhiệm vụ xây dựng kênh đào Rideau – công trình quân sự và giao thông quan trọng nối sông Ottawa với hồ Ontario. Trong quá trình thi công, hàng nghìn công nhân, kỹ sư và thương nhân tập trung về khu vực này sinh sống, kéo theo nhu cầu về lương thực, thực phẩm và các hoạt động trao đổi hàng hóa. Nhận thấy tiềm năng phát triển lâu dài, John By đã quy hoạch một khu chợ ngay phía đông kênh đào để phục vụ cộng đồng đang ngày càng đông đúc. Chính quyết định ấy đã đặt nền móng cho sự ra đời của ByWard Market – khu chợ không chỉ góp phần hình thành thành phố Ottawa mà còn chứng kiến toàn bộ hành trình phát triển của thủ đô Canada suốt gần 200 năm.
Ngày nay, ByWard Market không chỉ là một khu chợ theo nghĩa truyền thống mà đã phát triển thành một quận thương mại và văn hóa rộng khoảng 1,1km², bao gồm nhiều tuyến phố lịch sử như: York Street, George Street, William Street, Clarence Street và ByWard Market Square. Trong phạm vi này có hơn 600 doanh nghiệp, từ các quầy nông sản ngoài trời, cửa hàng thực phẩm, tiệm bánh, quán cà phê, nhà hàng, phòng tranh nghệ thuật, cửa hiệu thời trang, cửa hàng thủ công mỹ nghệ cho đến khách sạn boutique và không gian giải trí. Đây cũng là một trong những khu vực có mật độ nhà hàng và quán cafe lớn nhất Ottawa, thu hút khoảng 50.000 lượt khách mỗi tuần vào mùa hè và hàng triệu lượt khách mỗi năm.
Nét đẹp kiến trúc kể câu chuyện hơn 190 năm lịch sử
Điều khiến ByWard Market khác biệt so với nhiều khu chợ nổi tiếng trên thế giới chính là sự kết hợp hài hòa giữa không gian thương mại hiện đại và những công trình lịch sử được bảo tồn gần như nguyên vẹn.
Khác với những trung tâm mua sắm khổng lồ bằng kính và thép, Chợ ByWard vẫn giữ nguyên mạng lưới đường phố được quy hoạch từ đầu thế kỷ XIX. Những con đường lát đá rộng vừa đủ cho người đi bộ, xen kẽ các khoảng quảng trường nhỏ và các dãy nhà thấp tầng tạo nên cảm giác gần gũi, thân thiện. Phần lớn công trình tại đây chỉ cao từ hai đến bốn tầng, được xây dựng bằng đá sa thạch Nepean, đá vôi địa phương và gạch đỏ nung – những vật liệu phổ biến của Ontario trong thế kỷ XIX.
Kiến trúc khu chợ là sự hòa quyện của nhiều phong cách khác nhau. Nổi bật nhất là Victoria, Edwardian Commercial, Tân Cổ điển (Neoclassical) và Gothic Revival. Những mặt tiền bằng gạch đỏ được điểm xuyết bằng các đường phào chỉ bằng đá sáng màu, cửa sổ vòm cao, ban công sắt rèn, mái dốc lợp đá phiến và những biển hiệu thủ công tạo nên diện mạo vừa cổ kính vừa trang nhã. Ban ngày, ánh nắng phản chiếu lên những bức tường gạch hàng trăm năm tuổi khiến cả khu phố mang sắc vàng ấm áp; đến tối, hệ thống đèn đường kiểu cổ cùng ánh sáng từ các quán cà phê và nhà hàng tạo nên khung cảnh lãng mạn như một góc phố Châu Âu.
Trung tâm của khu chợ là ByWard Market Building, công trình được hoàn thành vào năm 1926 trên nền chợ cũ. Tòa nhà mang phong cách kiến trúc thương mại đầu thế kỷ XX với hình khối cân đối, mái dốc nhẹ, hệ thống cửa sổ lớn giúp tận dụng ánh sáng tự nhiên và không gian mở bên trong. Bao quanh tòa nhà là quảng trường rộng – nơi diễn ra các phiên chợ nông sản, lễ hội và các hoạt động cộng đồng suốt bốn mùa.
Đan xen giữa những công trình lịch sử là các cửa hàng hiện đại được cải tạo khéo léo, vừa đáp ứng nhu cầu kinh doanh vừa không phá vỡ cảnh quan chung. Chính sự cân bằng này đã giúp ByWard Market trở thành một trong những khu phố có giá trị di sản đô thị cao nhất Canada.
Một khu chợ mang đậm hơi thở của bốn mùa Canada
Mỗi mùa trong năm, ByWard Market lại khoác lên mình một diện mạo hoàn toàn khác biệt. Mùa xuân đánh dấu sự trở lại của những quầy hoa rực rỡ với tulip, thủy tiên, dạ lan hương và hàng trăm loài hoa theo mùa. Những xe đẩy đầy màu sắc nối dài khắp quảng trường, mang đến bầu không khí tươi mới sau mùa đông kéo dài.
Mùa hè là thời điểm khu chợ sôi động nhất. Các quầy nông sản ngoài trời mở cửa từ sáng sớm, chất đầy dâu tây, việt quất, đào, mâm xôi, anh đào, táo và các loại rau củ tươi được thu hoạch từ những trang trại quanh Ottawa. Những nghệ sĩ đường phố biểu diễn nhạc jazz, violin, guitar hay xiếc ngay trên các góc phố khiến cả khu chợ như một lễ hội không bao giờ kết thúc.
Đến mùa thu, ByWard Market phủ kín sắc vàng và đỏ của lá phong. Những gian hàng bán bí ngô, táo, mật ong, bánh nướng và các sản phẩm thu hoạch mùa vụ tạo nên khung cảnh đậm chất lễ hội Harvest Festival của Canada.
Mùa đông lại mang đến một vẻ đẹp hoàn toàn khác. Tuyết phủ trắng mái nhà, ánh đèn Giáng sinh lung linh trên các con phố cổ và mùi chocolate nóng, bánh quế, rượu táo nóng lan tỏa trong không khí lạnh khiến ByWard trở thành một trong những địa điểm đẹp nhất Ottawa dịp cuối năm.
Thiên đường nông sản và đặc sản địa phương
Một trong những nét hấp dẫn nhất của ByWard Market chính là các quầy hàng nông sản truyền thống đã tồn tại suốt gần 2 thế kỷ.
Không gian khu chợ luôn ngập tràn màu sắc của trái cây theo mùa, rau củ hữu cơ, các loại thảo mộc, hoa tươi và sản phẩm từ các nông trại gia đình tại Ontario. Những người bán hàng thân thiện luôn sẵn sàng giới thiệu nguồn gốc từng sản phẩm, chia sẻ cách chế biến và mời khách nếm thử ngay tại quầy.
Du khách có thể tìm thấy những chai siro phong nguyên chất, mật ong rừng, mứt việt quất, pho mát thủ công, bánh mì lên men tự nhiên, xúc xích hun khói, chocolate thủ công cùng nhiều sản phẩm hữu cơ chất lượng cao.
Bên cạnh đó là hàng chục cửa hàng thủ công mỹ nghệ với đồ gốm, tranh sơn dầu, tượng gỗ, đồ da, trang sức bạc và các sản phẩm lưu niệm được chế tác hoàn toàn bằng tay. Mỗi món đồ đều phản ánh sự sáng tạo, khéo léo và bản sắc văn hóa của các nghệ nhân Canada.
Khám phá thiên đường ẩm thực giữa lòng Ottawa
Nếu ByWard là “trái tim” của Ottawa thì ẩm thực chính là “linh hồn” của khu chợ. Hơn một trăm nhà hàng và quán ăn tại đây mang đến hành trình khám phá hương vị từ khắp nơi trên thế giới. Chỉ trong vài bước chân, du khách có thể thưởng thức món Poutine truyền thống của Canada, Pizza Ý, Sushi Nhật Bản, Tacos Mexico, mì Ramen, bánh Pháp hay các món Trung Đông.
Đặc biệt, không thể nhắc đến ByWard mà bỏ qua BeaverTails – thương hiệu bánh nổi tiếng đã trở thành biểu tượng ẩm thực quốc gia. Chiếc bánh hình đuôi hải ly được chiên vàng, phủ đường quế, chocolate, chuối, siro phong hoặc kem phô mai luôn thu hút hàng dài thực khách xếp hàng mỗi ngày.
Ngoài BeaverTails, khu chợ còn nổi tiếng với kem thủ công, bánh tart bơ, sandwich thịt hun khói Montreal, bia thủ công Ontario và cà phê rang xay tại chỗ. Những quán cafe nhỏ với bàn ghế đặt sát vỉa hè cho phép du khách vừa nhâm nhi ly Cappuccino nóng vừa ngắm nhìn dòng người tản bộ giữa các con phố cổ.
Không gian nghệ thuật không bao giờ ngủ
ByWard Market được ví như một sân khấu ngoài trời khổng lồ của Ottawa. Hầu như ngày nào cũng có những nghệ sĩ đường phố biểu diễn violin, saxophone, guitar, nhảy hiện đại, xiếc, ảo thuật hoặc vẽ tranh chân dung. Tiếng nhạc hòa cùng tiếng cười nói của du khách tạo nên bầu không khí sôi động nhưng không hề xô bồ.
Vào mùa hè, nơi đây thường xuyên tổ chức các lễ hội ẩm thực, hội chợ thủ công, triển lãm nghệ thuật và chương trình biểu diễn văn hóa quốc tế. Trong dịp Giáng sinh, khu chợ biến thành một không gian cổ tích với hàng nghìn bóng đèn trang trí, cây thông khổng lồ và những gian hàng lễ hội truyền thống.
Điểm khởi đầu hoàn hảo để khám phá Ottawa
Từ ByWard Market, du khách chỉ cần vài phút đi bộ là có thể đến hàng loạt địa danh nổi tiếng như: Đồi Quốc hội Canada, kênh đào Rideau – Di sản Thế giới UNESCO, Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia Canada, Công viên Major’s Hill và cầu Alexandra bắc qua sông Ottawa. Sự kết nối thuận tiện này khiến ByWard trở thành điểm xuất phát lý tưởng cho mọi hành trình khám phá thủ đô. Buổi sáng dạo chợ, buổi trưa thưởng thức ẩm thực địa phương, buổi chiều tham quan các công trình lịch sử và buổi tối hòa mình vào không khí sôi động của các quán cafe, nhà hàng hay sân khấu âm nhạc – tất cả đều có thể thực hiện chỉ trong phạm vi vài trăm mét.
Trái tim văn hóa của thủ đô Canada
Gần 2 thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày Đại tá John By quy hoạch khu chợ nhỏ bên bờ kênh Rideau, nhưng ByWard Market vẫn giữ nguyên vai trò là trung tâm của đời sống Ottawa. Không chỉ lưu giữ những giá trị lịch sử quý báu, khu chợ còn phản ánh sự phát triển của thành phố, sự đa dạng văn hóa của Canada và tinh thần cởi mở của người dân nơi đây.
Đối với người dân Ottawa, ByWard không đơn thuần là nơi mua bán mà là nơi gặp gỡ bạn bè, thưởng thức cafe cuối tuần, tham gia các lễ hội cộng đồng và tận hưởng nhịp sống của thành phố. Đối với du khách, đây là nơi có thể cảm nhận trọn vẹn nhất bản sắc Canada thông qua kiến trúc, ẩm thực, nghệ thuật và con người.
Dù ghé thăm vào bất kỳ thời điểm nào trong năm, ByWard Market luôn mang đến một trải nghiệm hoàn toàn khác biệt. Những dãy nhà gạch đỏ nhuốm màu thời gian, quảng trường rực rỡ hoa tươi và nông sản theo mùa, hương thơm quyến rũ của chiếc bánh BeaverTails vừa mới ra lò, tiếng nhạc ngân vang từ các nghệ sĩ đường phố cùng bầu không khí thân thiện, cởi mở của người dân Ottawa đã tạo nên một sức hút rất riêng mà hiếm nơi nào có được. Không chỉ là một khu chợ hơn 190 năm tuổi, ByWard Market còn là nơi lưu giữ ký ức của thành phố, phản chiếu nhịp sống hiện đại và bản sắc văn hóa đặc trưng của Canada qua từng góc phố, từng công trình kiến trúc và từng trải nghiệm đời thường.
Nếu du khách đang ấp ủ một hành trình khám phá “xứ sở lá phong”, đừng bỏ lỡ cơ hội dạo bước giữa trái tim văn hóa của Ottawa và cảm nhận vẻ đẹp giao thoa giữa lịch sử, nghệ thuật, ẩm thực và cuộc sống địa phương tại ByWard Market! Hãy book Tour Canada của Viet Viet Tourism để chinh phục những điểm đến biểu tượng của “xứ sở lá phong” cùng lịch trình chuyên nghiệp, dịch vụ chất lượng và nhiều trải nghiệm đáng nhớ, biến chuyến du lịch trong mơ của du khách thành hiện thực!